Bij Nevero maken we audiovisuele projecten toegankelijk voor anderstaligen of mensen met een visuele of auditieve beperking.

Presentatie op het ARSAD-congres

In maart was ik in Barcelona voor het tweejaarlijkse ARSAD-congres. ARSAD staat voor Advanced Research Seminar on Audio Description. In 2011 heb ik op dit congres een presentatie gehouden over het vertalen van Nederlandse audiodescripties in het Engels. Dit jaar heb ik een ander, enigszins controversieel, onderwerp besproken, namelijk het werken met vrijwillige beeldenfluisteraars voor museumbezoeken.

Vrijwilligers worden vaak ingezet als een goedkoop of zelfs gratis alternatief voor professionals en het spreekt voor zich dat wij ons niet met zulke toestanden bezighouden. Maar soms kunnen vrijwilligers wél een meerwaarde bieden en daar ging mijn presentatie over. Ik kreeg vijftien minuten de tijd om deze theorie uit de doeken te doen en tijdens dat kwartier vertelde ik over het project dat de Brusselse Museumraad de afgelopen jaren heeft uitgewerkt.

Om blinde en slechtziende museumbezoekers de gelegenheid te geven om de jaarlijkse Nocturnes bij te wonen, hebben de Brusselse musea een aantal jaar geleden besloten om vrijwillige ‘beeldenfluisteraars’ in te zetten. Zo’n beeldenfluisteraar vertelt niet alleen wat er zoal te zien is in het museum, maar zorgt ook voor de praktische begeleiding tijdens het bezoek. Bovendien krijgen deze vrijwilligers een gedegen opleiding voor ze aan hun gidswerk mogen beginnen (zie https://www.nevero.be/naar-de-brusselse-musea-met-een-beeldenfluisteraar).

Had de Brusselse Museumraad dan echt niet met professionals kunnen werken? Natuurlijk wel, maar dan zouden ze op twee problemen zijn gestuit.

Om elk museum tijdens elke Nocturne toegankelijk te maken, zou je vijf à acht audiobeschrijvers per taal nodig gehad hebben (maal twee dus, want alles gebeurt in het Frans én in het Nederlands). Alleen zijn er niet zoveel professionele audiobeschrijvers die zich drie maanden lang elke donderdagavond kunnen vrijmaken hiervoor. En natuurlijk zou daar een behoorlijk prijskaartje aan hangen…

Een alternatief kan dan zijn om elke Nocturne één museum uit te kiezen waarvoor je professionele audiodescriptie aanbiedt. Maar wat als niet alle blinde en slechtziende bezoekers naar hetzelfde museum willen gaan? Erg toegankelijk is zo’n initiatief dus niet…

Daarom werd besloten om met vrijwillige beeldenfluisteraars te werken. De blinde/slechtziende cultuurliefhebber kan zelf kiezen welk museum hij of zij wil bezoeken en de museumraad zorgt voor een vrijwilliger die een rondleiding door het museum voorbereidt.

Al tijdens mijn presentatie werd er druk over het initiatief getweet en ook na afloop kreeg ik veel positieve reacties. Op de website van ARSAD kun je de PowerPoint die ik tijdens mijn verhaal heb gebruikt bekijken en het abstract lezen dat als basis diende voor de presentatie (http://grupsderecerca.uab.cat/arsad/sites/grupsderecerca.uab.cat.arsad/files/ARSAD_15_booklet.pdf, blz. 43) .

oorspronkelijk gepubliceerd in maart 2015 op kmonet.be